पुणे जिल्ह्यात सध्या अन्न व औषध प्रशासनाच्या छापेमारीमुळे भेसळ असलेला गूळ तयार करणारे परप्रांतीय गुऱ्हाळ चालक धास्तावले आहेत. शेतकऱ्यांना दिलेला ऊस दर व तयार झालेल्या गुळाचा दर याचे गणित जुळत नसल्याने गेल्या दोन दिवसांपासून दौंड तालुक्यातील ४०० गुऱ्हाळघरे बंद ठेवण्याचा निर्णय परप्रांतीय गुऱ्हाळ चालकांनी घेतला आहे. त्यामुळे सर्व गुऱ्हाळघरांवर ऊस गाळपाअभावी वाळत पडला आहे.
दौंड तालुक्यात कारखाने बंद असूनही दररोज एक हजार टन ऊस गुऱ्हाळघरावर गाळप केले जाते. एकेकाळी या व्यवसायावर स्थानिक गुऱ्हाळ मालकांची मक्तेदारी होती. परंतु निष्क्रियतेमुळे काळानुरूप हा व्यवसाय परप्रांतीयांच्या ताब्यात गेला. सध्या एखादा दुसरा अपवाद वगळता तालुक्यातील सर्व गुऱ्हाळघरे परप्रांतीय गुऱ्हाळ चालक चालवतात.
गेल्या आठवड्यात अन्न व औषध प्रशासन विभागाचे आयुक्त तुकाराम मुंडे यांच्या नेतृत्वाखाली अन्न औषध प्रशासनाने दौंड तालुक्यातील खामगाव, बोरीपार्धी येथील गुऱ्हाळघरावर छापा टाकत खराब गूळ जप्त केला. त्यानंतर तातडीने शनिवारी (ता. ६) बोरमलनाथ मंदिर बोरीपार्धी येथे तालुक्यातील सर्व गुऱ्हाळ चालक-मालकांची संयुक्त बैठक पार पडली.
या बैठकीमध्ये अन्न औषध प्रशासनाच्या नियमाप्रमाणे भेसळमुक्त व शुद्ध गूळ तयार करण्याचे ठरले. यासाठी सध्याचे उसाचे दर कमी करावेत असे साकडे परप्रांतीय गुऱ्हाळ चालकांनी ऊस पुरवठादार गुऱ्हाळ मालकांना घातले.
दरावरून दोन गट
सध्या शेतकऱ्यांच्या उसाला दर प्रति टन ४००० ते ४२०० आहे. हा दर कायम राहावा अशी मागणी ऊस पुरवठादार गुऱ्हाळ मालक व शेतकरी करत आहेत. भेसळमुक्त तयार करायचा असल्यास परप्रांतीय गुऱ्हाळ चालक ३५०० रुपये प्रति टन बाजार देऊ शकतात. या मुद्द्यावरून चालक-मालक संघटनेमध्ये दोन गट पडले आहेत. याचाच भाग म्हणून परप्रांतीय गुऱ्हाळ चालकांनी गेली दोन दिवसांपासून गुऱ्हाळे बंद ठेवलेली आहेत.
चार हजार रुपये प्रति टन दराने खरेदी केलेला ऊस व तयार होणाऱ्या गुळाला मिळणारा चार हजार बाजारभाव याचा आर्थिक ताळमेळ बसत नाही. शुद्ध गुळासाठी ऊस खरेदीचा दर ३५०० रुपये केला तरच पुढील गणिते जुळणार आहेत.
– ऊस पुरवठादार, गुऱ्हाळ मालक
दृष्टिक्षेपात सद्यस्थिती
गाळपाअभावी ३००० टन ऊस सुकू लागला
एफडीएच्या छाप्यात १७ लाख रुपयांचा खराब गूळ जप्त
शेतकऱ्यांना ऊस दर व तयार झालेल्या गुळाचा दर याचे गणित जुळत नसल्याचे परप्रांतीय चालकांचे म्हणणे
भेसळमुक्त गुळ तयार केल्यास टनास ४२०० रुपये दर देणे न परवडणारे
सुवर्ण मध्यासाठी दुसरी बैठक
परप्रांतीय गुऱ्हाळ चालक व उसाची तोडणी वाहतूक करणारे गुऱ्हाळ मालक यांच्यामध्ये ऊस दराचा सुवर्ण मध्य काढण्यासाठी गुरुवारी (ता. ११) सकाळी १० वाजता म्हसोबा मंदिर टोलनाका केडगाव येथे दुसरी संयुक्त बैठक आयोजित केली आहे.
